หลังคลอดเป็นช่วงเวลาที่สำคัญและต้องการดูแลสุขภาพของแม่และทารกให้ดีที่สุด เพื่อให้สามารถกลับมาเป็นภาวะปกติได้โดยรวดเร็ว แต่ในช่วงนี้มีอาหารบางชนิดที่แม่หลังคลอดควรหลีกเลี่ยง เนื่องจากอาจมีผลกระทบต่อร่างกายและการฟื้นฟูของแม่และทารก
แม่หลังคลอดโดยเฉพาะแม่ที่ให้นม ต้องการพลังงานและโปรตีนมากกว่าปกติ เพื่อฟื้นฟูร่างกายและสร้างน้ำนม จึงไม่ควรงดอาหารโปรตีนอย่างเนื้อสัตว์ ไข่ นม หรือเต้าหู้ ยกเว้นกรณีที่แพทย์วินิจฉัยว่าลูกแพ้อาหารบางชนิด เช่น แพ้โปรตีนนมวัว ซึ่งแพทย์อาจแนะนำให้คุณแม่งดอาหารนั้นเป็นการเฉพาะ
NHS แนะนำให้แม่ให้นมกินอาหารหลากหลายและสมดุล ไม่จำเป็นต้องงดอาหารชนิดใดเป็นพิเศษ
อีกประเภทของอาหารที่แม่หลังคลอดควรหลีกเลี่ยงคืออาหารที่มีสารเคมีสูง เช่น อาหารที่มีสี กลิ่น และรสชาติเทียม เนื่องจากอาจทำให้เกิดภาวะแพ้ง่ายและมีผลกระทบต่อการเลี้ยงลูกน้อยผ่านน้ำนม
เพื่อให้แม่หลังคลอดมีสุขภาพแข็งแรงและสามารถเลี้ยงลูกน้อยผ่านน้ำนมได้อย่างดี ควรรับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่ มีโปรตีนเพียงพอ และมีวิตามินและแร่ธาตุครบถ้วน เช่น ผักใบเขียว ผักตำลึง และผักกาดขาว ซึ่งจะช่วยเสริมสร้างระบบภูมิคุ้มกันและเป็นประโยชน์ต่อการเลี้ยงลูกน้อยผ่านน้ำนมด้วย
หลังจากที่แม่คลอดลูกแล้ว ร่างกายของแม่จะอยู่ในสภาวะที่ต้องการพักผ่อนและฟื้นฟูสุขภาพก่อนที่จะกลับมาเป็นธรรมชาติเหมือนเดิม การรับประทานอาหารที่เหมาะสมและคุณภาพดีจึงเป็นสิ่งที่สำคัญอย่างยิ่ง แต่ก็มีอาหารบางชนิดที่แม่หลังคลอดต้องหลีกเลี่ยง เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดผลกระทบต่อสุขภาพของแม่และลูกน้อย ดังนี้
1. เครื่องดื่มแอลกอฮอล์
การดื่มแอลกอฮอล์ไม่เหมาะสำหรับคุณแม่ที่ได้คลอดแล้ว ไม่ควรดื่มเลยเพื่อปกป้องความเป็นสุขภาพของคุณแม่และลูกน้อย การดื่มแอลกอฮอล์ในช่วงให้นมอาจทำให้แอลกอฮอล์เข้าสู่น้ำนมและส่งผลเสียต่อลูกน้อยได้ ทางที่ปลอดภัยที่สุดจึงเป็นการงดดื่มในช่วงให้นม หากดื่มเป็นครั้งคราว ควรดื่มเพียงเล็กน้อยและเว้นอย่างน้อยประมาณ 2 ชั่วโมงต่อเครื่องดื่ม 1 แก้วก่อนให้นม (ข้อมูลจาก
NHS)
2. ผลไม้เปรี้ยว (กินได้ แต่สังเกตอาการลูก)
ความเชื่อที่ว่าผลไม้รสเปรี้ยวทำให้น้ำนมเป็นกรดไม่มีหลักฐานรองรับ ผลไม้อย่างส้ม มะนาว หรือสับปะรด เป็นแหล่งวิตามินซีที่ดี คุณแม่ให้นมกินได้ตามปกติ เพียงแต่ลูกบางคนอาจไวต่ออาหารบางชนิด หากสังเกตว่าลูกมีผื่น งอแง หรือท้องอืดซ้ำ ๆ หลังคุณแม่กินอาหารใด ให้ลองลดอาหารนั้นและปรึกษาแพทย์
3. อาหารทะเล
การบริโภคอาหารทะเลอาจมีผลต่อลูกน้อยของคุณเช่นกัน ดังนั้นควรระมัดระวังเรื่องคุณภาพอาหารทะเล เนื่องจากอาจมีสารปนเปื้อนหรือไม่สะอาดซึ่งอาจผ่านการให้น้ำนมไปถึงลูกน้อยได้ หากคุณต้องการทานอาหารทะเลควรเลือกร้านอาหารที่มีความสะอาดและเป็นธรรมชาติ ที่ได้รับการยอมรับจากคนอื่นๆ และมีคุณภาพที่น่าเชื่อถือ นอกจากนี้ อาหารทะเลยังเป็นแหล่งอาหารที่อุดมไปด้วยสารอาหารที่ดีต่อสุขภาพ เช่น โอเมก้า 3 และโปรตีนชนิดต่างๆ ดังนั้น ถ้าคุณแม่ต้องการทานอาหารทะเล ควรเลือกที่ร้านที่น่าเชื่อถือ ปรุงสุกทุกครั้ง และเลี่ยงปลาทะเลตัวใหญ่ที่มีสารปรอทสูง เช่น ปลาฉลาม ปลากระโทงดาบ และปลาทูน่าตาโต ส่วนปลาที่มีปรอทต่ำ เช่น แซลมอน ปลาทู กุ้ง กินได้ประมาณสัปดาห์ละ 2–3 มื้อ ตามคำแนะนำของ
FDA
4. อาหารรสจัด
คุณแม่มือใหม่ควรระมัดระวังการบริโภคอาหารรสจัดเกินไป เนื่องจากอาหารที่มีรสชาติเข้ม เช่น เปรี้ยว ความเค็ม หรือเผ็ด อาจมีผลกระทบต่อรสชาติของน้ำนมและทำให้ลูกน้อยไม่ยอมรับนมได้ ดังนั้นควรลดปริมาณหรือความเข้มข้นของรสชาติในอาหารเล็กน้อยเพื่อป้องกันผลเสียที่อาจเกิดขึ้นกับลูกน้อยของคุณแม่ การบริโภคอาหารรสจัดในปริมาณที่เหมาะสมจะช่วยให้ลูกน้อยรับนมและเติบโตได้อย่างเหมาะสมกับวัยของเขาได้ดีที่สุด ดังนั้นคุณแม่ควรปฏิบัติตามคำแนะนำเหล่านี้เพื่อความพึงพอใจและสุขภาพที่ดีของทั้งคุณแม่และลูกน้อยของคุณ
5. นมวัว (เฉพาะกรณีลูกแพ้นมวัว)
โดยทั่วไปคุณแม่ให้นมดื่มนมวัวได้ และนมเป็นแหล่งโปรตีนกับแคลเซียมที่ดี ไม่จำเป็นต้องงด ยกเว้นในกรณีที่ลูกมีอาการที่สงสัยว่าแพ้โปรตีนนมวัว เช่น ผื่นผิวหนัง อาเจียนบ่อย ท้องเสียหรือถ่ายมีมูกปนเลือด แพทย์อาจแนะนำให้คุณแม่งดนมวัวและผลิตภัณฑ์จากนมชั่วคราว ไม่ควรงดเองโดยไม่ปรึกษาแพทย์ เพราะอาจทำให้ขาดแคลเซียม อ่านเพิ่มเติมเรื่อง
สัญญาณที่บอกว่าเด็กแพ้นมวัว
อาหารที่แม่หลังคลอดสามารถรับประทานได้
- ผักและผลไม้สด เช่น ผักบุ้งไฟแดง ผักกาดขาว ผักสลัด แตงกวา และมะละกอ
- อาหารที่มีโปรตีนสูง เช่น เนื้อไก่ ไข่ไก่ ปลา และถั่วเหลือง
- อาหารที่มีแคลเซียมสูง เช่น นม โยเกิร์ต เต้าหู้แข็ง ปลาเล็กปลาน้อยที่กินได้ทั้งกระดูก และผักใบเขียว
- อาหารที่มีเส้นใยสูง เช่น ข้าวโพด ข้าวกล้อง และเม็ดเจีย
- อาหารที่มีไขมันดี เช่น ปลาแซลมอน ปลาซาร์ดีน และไข่แดง
แม้ว่าจะมีอาหารบางชนิดที่แม่หลังคลอดไม่ควรกิน เช่น อาหารที่มีส่วนผสมของแอลกอฮอล์ อาหารที่มีเครื่องปรุงและวัตถุกันเสีย และอาหารที่มีการผสมผสานของสารเคมี แต่ก็ยังมีอาหารที่สามารถรับประทานได้โดยปกติ โดยแม่ควรรับประทานอาหารที่มีคุณค่าโภชนาการสูง และเป็นอาหารที่มีประโยชน์ต่อร่างกายของแม่และลูกน้อยในช่วงนี้ ดูไอเดีย
อาหารเพิ่มน้ำนม และสำหรับคุณแม่ผ่าคลอดอ่าน
คุณแม่ผ่าคลอดกินอะไรได้บ้างเพิ่มเติม
นอกจากเรื่องอาหารแล้ว คุณแม่หลังคลอดก็ต้องเตรียมของใช้เพื่อลูกน้อย มีอย่างหนึ่งที่หลายคนมองข้ามแต่ขาดไม่ได้ นั่นคือผ้าก๊อซ ที่ใช้เช็ดฟัน ลิ้น และเหงือกของลูกน้อยได้สบาย
คลิกเลย!
การดูแลสุขภาพหลังคลอดเป็นสิ่งสำคัญที่แม่ต้องให้ความสำคัญ ไม่ว่าจะเป็นการบริโภคอาหารที่เหมาะสม การออกกำลังกายอย่างเหมาะสม หรือการพักผ่อนที่เพียงพอ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการรับประทานอาหารที่เหมาะสมและหลีกเลี่ยงอาหารที่ไม่เหมาะสม เพื่อความปลอดภัยและสุขภาพที่ดีของแม่และลูกน้อย
