แจก 10 เมนูอาหารเด็ก 1 ปีขึ้นไป ทำเองได้ที่บ้าน

การเตรียมอาหารสำหรับลูกเล็กนั้นเป็นเรื่องที่ทุกพ่อแม่ต้องพ้นไม่ได้ การให้อาหารที่อร่อยและสุขภาพดีถือเป็นสิ่งสำคัญที่ต้องทำเพื่อให้ลูกของเราเจริญเติบโตและพัฒนาได้อย่างเต็มที่

ในบทความนี้เราจะแนะนำเมนูอาหารเด็ก 1 ปีขึ้นไปที่ทำเองได้ง่ายๆ ในบ้านของคุณ ท่านจะได้รับคำแนะนำเกี่ยวกับอาหารที่อร่อย ปลอดภัยและส่งเสริมการเจริญเติบโตของลูกของท่าน ทั้งนี้โดยตลอดสาระสำคัญในเมนูอาหารเด็กจะถูกนำเสนออย่างชัดเจนเพื่อช่วยให้ผู้อ่านเลือกเมนูอาหารเด็กที่ต้องการได้อย่างสะดวก หากลูกยังเล็กกว่า 1 ขวบ อ่านเพิ่มเติมได้ที่ อาหารเด็กแรกเกิด - 1 ปี ควรทานเมนูอะไร

บทความที่น่าสนใจเพิ่มเติม : เคล็ดลับเตรียมเป็นคุณแม่มือใหม่ต้องรู้อะไรบ้าง ? รับมือยังไงดี ?

สารอาหารที่สำคัญสำหรับลูก 1 ขวบ

ลูกเด็กที่มีอายุ 1 ขวบเป็นช่วงเวลาที่สำคัญในการพัฒนาร่างกายและสมอง จึงต้องให้ความสำคัญกับการเลือกเมนูอาหารที่เหมาะสมและเพียงพอในสารอาหารต่างๆ เพื่อสุขภาพและพัฒนาการของลูกเด็ก

โดยเฉพาะสารอาหารที่สำคัญในช่วงนี้มีดังนี้

สารอาหาร	สำคัญอย่างไร	อาหารที่เป็นแหล่ง
โปรตีน	สร้างกล้ามเนื้อและเนื้อเยื่อของร่างกาย	นมแม่ นม ไข่ ปลา เนื้อสัตว์ ถั่วเมล็ดแห้ง เต้าหู้
คาร์โบไฮเดรต	ให้พลังงานในการเล่นและการเจริญเติบโต	ข้าว ขนมปัง เส้นก๋วยเตี๋ยว มันฝรั่ง ข้าวโพด ธัญพืช
ไขมัน	ให้พลังงานและช่วยการพัฒนาสมอง	นม ไข่แดง เนื้อสัตว์ ปลา น้ำมันพืช อะโวคาโด
ใยอาหาร	ช่วยการขับถ่าย	ผัก ผลไม้ ข้าวกล้อง ธัญพืช
แคลเซียม	เสริมสร้างกระดูกและฟัน	นม โยเกิร์ต ชีส ปลาตัวเล็กบดทั้งกระดูก เต้าหู้ ผักใบเขียว
ธาตุเหล็ก	ป้องกันภาวะโลหิตจาง ช่วยพัฒนาการสมอง	เนื้อแดง ตับ ไข่แดง ปลา ถั่วเมล็ดแห้ง ผักใบเขียวเข้ม

ปริมาณที่เด็กแต่ละคนต้องการแตกต่างกันตามน้ำหนักตัวและการเจริญเติบโต หากกังวลว่าลูกได้สารอาหารไม่เพียงพอ ควรปรึกษากุมารแพทย์หรือนักโภชนาการ

การเตรียมอาหารให้เด็กโดยเฉพาะลูกเด็กที่มีอายุ 1 ขวบจำเป็นต้องให้อาหารที่ประกอบไปด้วยสารอาหารที่เพียงพอและเหมาะสมสำหรับพัฒนาการของลูกด้วย

เมนูอาหารเด็ก 1 ปีขึ้นไปทำเองได้ง่ายๆ

การเลี้ยงลูกด้วยอาหารที่เหมาะสมและมีคุณค่าทางอาหารเป็นสิ่งสำคัญในการพัฒนาทั้งร่างกายและสมองของลูก ช่วง 6 เดือนแรกลูกควรกินนมแม่อย่างเดียว และเริ่มอาหารตามวัยเมื่ออายุประมาณ 6 เดือน พอลูกอายุ 1 ขวบขึ้นไปจึงเริ่มกินอาหารใกล้เคียงกับผู้ใหญ่ได้มากขึ้น ให้นั่งเก้าอี้กินข้าวเด็กร่วมโต๊ะกับครอบครัว

ข้อควรระวัง: อาหารสำหรับเด็ก 1–3 ปีควรปรุงรสอ่อนมาก ไม่ต้องเติมเกลือ น้ำตาล ซุปก้อน หรือซอสสำเร็จรูปที่มีโซเดียมสูง เพราะไตของเด็กยังทำงานได้ไม่เต็มที่และเสี่ยงฟันผุ ใช้รสหวานจากผักผลไม้และกลิ่นจากหอมกระเทียมแทน เลี่ยงเนื้อสัตว์แปรรูป เช่น แฮม ไส้กรอก (ข้อมูลจาก NHS) และหั่นอาหารให้นิ่มเป็นชิ้นเล็กพอดีคำ ไม่ให้ถั่วเม็ดทั้งเม็ด องุ่นทั้งลูก หรือของแข็งกรอบชิ้นใหญ่ เพราะเสี่ยงสำลักติดคอ ทุกสูตรด้านล่างจึงปรับเครื่องปรุงให้เหลือน้อยที่สุดแล้ว

1. ข้าวต้มกับปลาแซลมอนและผัก

วัตถุดิบ:

• ข้าวสวย (หรือข้าวกล้อง) 1 ถ้วย
• ปลาแซลมอนสด 50-100 กรัม
• ผักสด เช่น คะน้า ผักกาดขาว หรือผักใบเขียวต่าง ๆ 1 ถ้วย
• น้ำสะอาด 1 ถ้วย

วิธีทำ:

1. นำข้าวสวยใส่หม้อพร้อมน้ำสะอาด ต้มให้น้ำเดือดแล้วลดเป็นไฟอ่อน คนเป็นระยะจนข้าวบานเปื่อยนิ่ม

2. ขณะที่รอข้าวกำลังต้ม นำปลาแซลมอนมาล้างให้สะอาด แกะหนังและก้างออกให้หมด แล้วหั่นเป็นชิ้นเล็ก ๆ

3. นำผักสดมาล้างให้สะอาด แล้วซอยให้เป็นชิ้นเล็กๆ

4. เมื่อข้าวต้มสุกแล้ว ใส่ปลาแซลมอนลงไปต้มจนสุกทั่วทั้งชิ้น

5. เมื่อปลาแซลมอนสุกแล้ว ใส่ผักสดที่ซอยให้สุกพอดี คลุกเคล้าให้เข้ากันกับปลาแซลมอน

6. ไม่ต้องเติมเกลือหรือน้ำตาล เพราะปลาและผักให้รสหวานตามธรรมชาติอยู่แล้ว หากต้องการเพิ่มไขมันดีสามารถใส่น้ำมันรำข้าวหรือน้ำมันถั่วเหลืองเล็กน้อยได้

7. เมื่อข้าวต้มกับปลาแซลมอนและผักส่วนผสมเริ่มเสร็จสิ้น นำออกจากเตาและตักใส่ถ้วยเสิร์ฟ 

*หมายเหตุ: ข้าวต้มกับปลาแซลมอนและผักเป็นอาหารที่เหมาะสำหรับเด็ก 1 ขวบขึ้นไป แต่ควรตรวจสอบความพร้อมในการรับประทานอาหารของเด็กและติดต่อแพทย์หากมีอาการเจ็บป่วยหรือภูมิแพ้อาหาร อย่างเช่น แพ้ปลาหรือผักบางชนิด

2. สลัดผักกับไข่ต้ม

วัตถุดิบ:

• ผักตามความชอบ เช่น ผักกาดหอม แครอท (นึ่งให้นิ่มหรือขูดเป็นเส้นฝอย) และผักใบเขียวต่าง ๆ 1 ถ้วย
• ไข่ไก่ 1 ฟอง
• โยเกิร์ตรสธรรมชาติหรือน้ำสลัดครีม 1–2 ช้อนโต๊ะ

วิธีทำ:

1. ล้างผักสดให้สะอาดและซอยให้ละเอียด

2. นำไข่ไก่มาล้างให้สะอาดและนำมาต้มในน้ำสะอาดจนไข่สุกทั้งไข่ขาวและไข่แดง ประมาณ 10–12 นาที จากนั้นปอกเปลือกแล้วสับหรือบดให้ละเอียด

3. ตัดผักสดที่ซอยให้ละเอียดเป็นชิ้นเล็กๆ

4. นำผักสดและไข่ต้มที่ละเอียดใส่ในชามผสม

5. คนน้ำสลัดเข้าไปกับผักสดและไข่ต้มในชามผสม ให้เข้ากันเป็นอย่างดี

6. หลังจากนั้นตักใส่จานพร้อมเสิร์ฟ

สลัดผักกับไข่ต้มเป็นเมนูที่อร่อย และเสริมสร้างพลังงานให้กับเด็ก สามารถรับประทานในเวลาอาหารกลางวันหรืออาหารเย็นเพื่อควบคู่กับอาหารที่หลากหลาย

3. ข้าวหน้าหมูสไลด์ซอสเทอริยากิ

วัตถุดิบ:

• ข้าวสวย 1/2 ถ้วย
• เนื้อหมูสไลด์ 50 กรัม
• ซีอิ๊วญี่ปุ่นสูตรลดโซเดียม 1/2 ช้อนชา ผสมน้ำสะอาด 2 ช้อนโต๊ะ (แทนซอสเทอริยากิสำเร็จรูปที่มีน้ำตาลและโซเดียมสูง)
• แอปเปิลขูด 1 ช้อนโต๊ะ (ให้รสหวานตามธรรมชาติ)
• น้ำมันพืช 1/2 ช้อนโต๊ะ
• หัวหอมซอย 1 ช้อนโต๊ะ
• กระเทียมสับ 1 กลีบ
• ผักสลัดหรือผักกาดอื่นๆ (สำหรับตกแต่ง)
• ใบโหระพา (สำหรับตกแต่ง)

วิธีทำ:

1. หั่นเนื้อหมูสไลด์เป็นชิ้นเล็กพอดีคำ แล้วหมักกับซีอิ๊วที่ผสมน้ำ แอปเปิลขูด หัวหอมซอย และกระเทียมสับ ประมาณ 10–15 นาที

2. ใส่น้ำมันพืชลงไปและใส่เนื้อหมูสไลด์ที่หมักในข้อ 1 ลงไปผัดให้สุกและเนื้อหมูเริ่มสีน้ำตาลอ่อน

3. เติมน้ำเล็กน้อยแล้วผัดต่อจนเนื้อหมูสุกนิ่ม

4. ใส่ข้าวสวยลงไปผัดให้เข้ากันกับเนื้อหมูและซอส

5. คนให้เข้ากัน ไม่ต้องปรุงรสเพิ่ม ปิดไฟและพักไว้ให้อุ่น

6. ใส่ข้าวหน้าหมูสไลด์ซอสเทอริยากิลงในจาน และตกแต่งด้วยผักสลัดหรือผักกาดและใบโหระ

4. ซุปไข่มักกะโรนี

วัตถุดิบ:

• มักกะโรนีต้มสุก 300 กรัม
• น้ำซุปกระดูกไก่ต้มเอง (แทนซุปก้อน)
• ไข่ไก่ 2 ฟอง
• กุ้งสด 10 ตัว (สับเป็นชิ้นเล็ก)
• แครอทหั่นเต๋า 2 หัว
• น้ำเปล่า 1 ลิตร
• ผักชี สำหรับตกแต่ง 

วิธีทำ:

1. ตั้งหม้อบนเตาแก๊สแล้วใส่น้ำซุปกระดูกไก่หรือน้ำเปล่าลงไป ใช้ไฟกลางจนน้ำเริ่มเดือด ไม่ต้องเติมเกลือหรือพริกไทย

2. ใส่แครอทหั่นเต๋าลงไป ต้มจนแครอทนิ่ม

3. เมื่อแครอทสุกแล้วใส่กุ้งสดลงไป จากนั้นนำไข่ไก่มาเทลงบนตะแกรง แล้ววนตะแกรงให้ไข่ไหลลงเป็นเส้นลงในหม้อ จากนั้นใช้ทัพพีคนน้ำซุปเพื่อไม่ให้ไข่ติดกัน 

4. ใส่มักกะโรนีต้มสุกลงไปในหม้อ รอให้น้ำเดือดอีกครั้งก็สามารถยกลงจากเตาได้เลย กุ้งเป็นอาหารที่เด็กบางคนแพ้ ถ้าลูกยังไม่เคยกินกุ้ง ควรให้ลองทีละน้อยและสังเกตอาการผื่น ปากบวม หรืออาเจียน

5. ตักซุปไข่มักกะโรนีใส่ลงในถ้วย ตกแต่งด้วยผักชี พร้อมเสิร์ฟ

5. โรลผักไส้หมูสับ

วัตถุดิบ:

• เนื้อหมูสับ 100 กรัม
• ผักสด เช่น กะหล่ำปลี  ผักกาดหอม (สำหรับห่อ)
• แครอทหั่นเต๋า
• หอมใหญ่สับ
• ซีอิ๊วขาวสูตรลดโซเดียม 1/4 ช้อนชา (ไม่ใส่ก็ได้)

วิธีทำ:

1. นำหมูสับ แครอทหั่นเต๋า หอมใหญ่สับ และซีอิ๊วขาวใส่ลงในชามผสม จากนั้นใช้ช้อนคลุกเคล้าให้เข้ากัน พักไว้เตรียมนำไปห่อกับผัก ส่วนใบผักสำหรับห่อให้ลวกในน้ำเดือดให้นิ่มก่อน

2. นำหมูสับที่เราปรุงรสเตรียมไว้มาปั้นให้พอดีคำ และนำผักที่เตรียมไว้สำหรับห่อมาคลุมหมูที่ปั้นไว้ หลังจากนั้นนำไปนึ่งให้สุกก่อนจัดเสิร์ฟ

3. หั่นเป็นชิ้นเล็กพอดีคำก่อนเสิร์ฟ ไม่จำเป็นต้องมีน้ำจิ้ม เพราะซอสสุกี้มีทั้งน้ำตาลและโซเดียมสูง

6. โรลขนมปังโฮลวีตกล้วยน้ำว้า

วัตถุดิบ:

• ขนมปังโฮลวีต (Whole Wheat Bread) ตัดขอบออก
• กล้วยน้ำว้าหรือกล้วยหอมสุก
• เนยถั่วชนิดเนื้อเนียน สูตรไม่เติมน้ำตาลและเกลือ

วิธีทำ:

1. นำขนมปังโฮลวีทมาวาง และรีดขนมปังให้แบน
2. ทาเนยถั่วบาง ๆ ให้ทั่วแผ่นขนมปัง (ทาหนาจะเหนียวติดเพดานปากและกลืนยาก)
3. นำกล้วยวางบนขนมปังและม้วนให้แน่น
4. หั่นเป็นชิ้นพอดีคำ พร้อมเสิร์ฟ

ข้อควรระวัง: ถั่วลิสงเป็นอาหารที่ทำให้เกิดภูมิแพ้ได้บ่อย หากลูกยังไม่เคยกินถั่วลิสง หรือมีผื่นภูมิแพ้ผิวหนังรุนแรง หรือแพ้อาหารอื่นอยู่แล้ว ควรปรึกษากุมารแพทย์ก่อน และเมื่อให้ลองครั้งแรกควรสังเกตอาการ เช่น ผื่นลมพิษ ปากบวม อาเจียน หรือหายใจลำบาก ถ้ามีอาการหายใจลำบากให้โทร 1669 ทันที

7. แตงกวาผัดไข่

วัตถุดิบ:

• แตงกวา (หั่นเป็นชิ้นบางๆ)
• ไข่ไก่ 2 ฟอง
• น้ำมันพืชเล็กน้อย
• ซีอิ๊วขาวสูตรลดโซเดียม 1/4 ช้อนชา (ไม่ใส่ก็ได้)

วิธีทำ:

1. ตั้งกระทะและใส่น้ำมันตามด้วยไข่ไก่ตีให้เข้ากัน แล้วค่อยๆเทไข่ลงในกระทะพร้อมขยี้ไข่เบาๆ
2. เมื่อไข่เริ่มที่จะตั้งตัว ใส่แตงกวาลงไป และผัดให้เข้ากันกับไข่
3. เติมซีอิ๊วขาวเพียงเล็กน้อย (หรือไม่ใส่) แล้วผัดต่อจนแตงกวาสุกนิ่ม
4. ปิดไฟ ใส่จานพร้อมเสิร์ฟ

8. ราดหน้าเกี๊ยวกรอบ

วัตถุดิบ:

• แผ่นเกี๊ยว
• น้ำมันสำหรับทอด
• หมูสับ 80 กรัม
• แครอทหั่นเต๋า
• บรอกโคลี
• แป้งมัน 
• ไข่ไก่ 2 ฟอง
• นํ้าซุปหรือนํ้าเปล่า (ตามความชอบ)

วิธีทำ:

1. นำแผ่นเกี๊ยวมาตัดให้พอดีคำ แล้วนำมาทอด (สำหรับเด็กเล็ก ให้ราดน้ำราดหน้าทิ้งไว้สักครู่ให้เกี๊ยวนิ่มลงก่อนเสิร์ฟ เพราะชิ้นที่แข็งกรอบอาจบาดปากหรือติดคอได้)
2. เตรียมน้ำซุป แล้วใส่หมูสับละลายไม่ให้เป็นก้อน 
3. ใส่ผักลงไปรอให้ผักสุกนิ่ม แล้วใส่ไข่ (ตีให้เข้ากัน) ลงไป เติมซีอิ๊วขาวสูตรลดโซเดียมเพียงเล็กน้อย ไม่ต้องใส่น้ำตาล
4. ละลายแป้งมันแล้วค่อย ๆ เทลงไปพร้อมคนน้ำซุปให้ข้นเล็กน้อย
5. จัดใส่ชามพร้อมเสิร์ฟ

9. นักเก็ตปลา (สูตรไม่ปรุงรส)

วัตถุดิบ:

• ปลากะพงหั่นพอดีคำ 3-5 ชิ้น 
• แป้งสาลีหรือเกล็ดขนมปัง 1/2 ถ้วย
• ไข่ไก่ 1 ฟอง
• นํ้ามันสำหรับทอด

วิธีทำ:

1. ล้างปลากะพงที่เตรียมไว้ให้สะอาด และตรวจให้แน่ใจว่าไม่มีก้างเหลืออยู่
2. ตีไข่ไก่ให้เข้ากัน นำปลากะพงลงไปชุบไข่ให้ทั่ว แล้วคลุกแป้งหรือเกล็ดขนมปังบาง ๆ
3. เตรียมน้ำมันสำหรับทอด ตั้งไฟกลาง เมื่อน้ำมันร้อนจึงนำปลาลงทอดในกระทะ ทอดพอสุกเหลือง ไม่ต้องทอดจนแข็งกรอบ
4. พักให้สะเด็ดน้ำมัน หั่นเป็นชิ้นเล็กหรือแบ่งเป็นแท่งที่ลูกหยิบกินได้ แล้วจัดใส่จานพร้อมเสิร์ฟ

10. สปาเก็ตตี้ซอสมะเขือเทศ

วัตถุดิบ:

• เส้นสปาเก็ตตี้
• หัวหอมหั่นซอย 1 ลูก
• มะเขือเทศสด 1 ลูก
• เนยจืด
• หมูสับ 1 ถ้วย
• มะเขือเทศสุกสับเพิ่มอีก 1/2 ถ้วย (แทนซอสมะเขือเทศสำเร็จรูปที่มีน้ำตาลและเกลือสูง)
• น้ำมันพืช

วิธีทำ:

1. หักเส้นสปาเก็ตตี้ให้สั้นลง แล้วต้มในน้ำเดือดโดยไม่ต้องใส่เกลือ ประมาณ 10–12 นาที คนเป็นระยะไม่ให้เส้นติดกัน (ระหว่างต้มควรเช็คเส้นว่านิ่มใช้ได้แล้วหรือยัง หากได้แล้วสามารถปิดเตาแก๊สและพักทิ้งไว้ให้เย็นได้เลย)
2. ตั้งไฟปานกลางเมื่อกระทะร้อนให้ใส่น้ำมันพืชลงไปเล็กน้อย ตามด้วยเนยจืด และใส่หอมใหญ่ที่หั่นไว้แล้วลงไปผัด 
3. เมื่อผัดจนมีกลิ่นหอมแล้วให้ใส่หมูสับลงผัดให้พอสุก จากนั้นตามด้วยมะเขือเทศสับทั้งหมด ผัดให้เข้ากัน
4. เคี่ยวด้วยไฟอ่อนจนมะเขือเทศเปื่อยเป็นซอส ไม่ต้องปรุงรสเพิ่ม เพราะมะเขือเทศและหอมใหญ่ให้รสหวานตามธรรมชาติ
5. นำซอสหมูที่ได้ไปราดบนเส้นสปาเก็ตตี้ที่เตรียมไว้ พร้อมเสิร์ฟ

FAQs

อายุ 1 ขวบควรกินอะไรบ้าง?

อาหารที่เหมาะสำหรับลูกเด็กที่อายุ 1 ขวบควรมีปริมาณโปรตีนสูง อย่างเช่น นม ไข่ และปลา สารอาหารอื่นๆ ที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโตของลูกเด็กที่อายุนี้ประกอบด้วยไขมันดี (fat) สารอาหารใย (fiber) และแคลเซียม

ลูกเด็ก 1 ขวบทานของหวานได้มั้ย?

ไม่ควรให้ลูกเด็กกินอาหารที่มีส่วนผสมของน้ำตาล หรืออาหารหวานอื่นๆ เพราะอาจเป็นสาเหตุของฟันผุ และการเจริญเติบโตที่ไม่เหมาะสม

ควรเลือกซื้ออาหารที่ประกอบด้วยสารอาหารใด?

ควรเลือกอาหารสดที่มีโปรตีนสูง เช่น ไข่ ปลา เนื้อไก่ หมู และถั่วเมล็ดแห้ง และเลี่ยงเนื้อสัตว์แปรรูปอย่างแฮม ไส้กรอก หรือลูกชิ้น เพราะมีโซเดียมสูง ถ้าซื้ออาหารสำเร็จรูปควรอ่านฉลากเลือกสูตรที่ไม่เติมน้ำตาลและโซเดียมต่ำ ดูแนวทางเพิ่มเติมได้ที่ NHS และหากลูกมีอาการติดคอ ควรรู้วิธีปฐมพยาบาลเมื่ออาหารติดคอเด็กไว้ล่วงหน้า