10 คำพูดที่ไม่ควรพูดกับลูก เสี่ยงเป็นเด็กก้าวร้าว เพราะอะไร?

เมื่อเราพูดถึงการสื่อสารกับลูกของเรา เราต้องระมัดระวังกับคำพูดที่ไม่ควรพูดกับลูก เพราะมันอาจมีผลเสียต่อพัฒนาการของลูกอย่างร้ายแรง ในบทความนี้เราได้พูดถึง 10 คำพูดที่ไม่ควรพูดกับลูก ที่อาจเสี่ยงเป็นเด็กก้าวร้าว หรือส่งผลด้านพัฒนาการ รวมถึงการใช้ชีวิตในสังคมอีกด้วยค่ะ

บทความแนะนำ : 5 วิธีคุยกับลูกในท้องยังไง ช่วยพัฒนาการลูกในครรภ์หรือไม่ ?

คำพูดที่ไม่ควรพูดกับลูก มีอะไรบ้าง ?

1. พูดหยาบคาย

การใช้คำหยาบคายที่ไม่เหมาะสมเป็นคำพูดที่ไม่ควรพูดกับลูก และมีผลเสียต่อพัฒนาการ และการสื่อสารของลูกได้ การใช้คำหยาบคายอาจทำให้ลูกใช้คำหยาบคายในชีวิตประจำวัน อาจเกิดการพูดคำหยาบคายที่ไม่เหมาะสมในสถานการณ์ต่างๆ เช่น กับเพื่อนร่วมเรียน เพื่อนบ้าน หรือพ่อแม่ ซึ่งอาจส่งผลให้ลูกทำในท่าทางการสื่อสาร และกิริยาไม่เหมาะสม อาจสร้างความแตกแยกระหว่างตนเองกับผู้อื่น

การใช้คำหยาบคายอาจส่งผลต่อพัฒนาการสังคมของลูก ลูกที่เรียนรู้การใช้คำพูดที่ไม่เหมาะสมอาจไม่ได้รับการยอมรับจากผู้อื่น และอาจเกิดปัญหาในการสร้างความสัมพันธ์ที่ดีกับเพื่อนร่วมเรียน หรือคนในสังคม นอกจากนี้ การใช้คำหยาบคายอาจส่งผลให้ลูกไม่มีความรับผิดชอบต่อคำพูด และทำให้ลูกไม่สามารถแสดงความเสียสละ และเห็นคุณค่าของตนเองได้อย่างเหมาะสม

2. ทำไมเธอไม่เป็นอย่างนี้?

คำถามแบบนี้มักจะทำให้คนอื่นๆ รู้สึกว่าพวกเขาไม่เพียงพอ หรือมีข้อบกพร่อง เป็นคำถามที่ทำให้เกิดความดัน หรือความกดดันทางจิตใจ และลูกสามารถรับรู้ได้ว่าพ่อแม่คาดหวังอะไรจากพวกเขาที่ทำให้พ่อแม่รู้สึกไม่พึงพอใจ

แทนที่จะใช้คำถามแบบนี้, พ่อแม่สามารถใช้คำถามที่สร้างโอกาสให้ลูกพูดถึงความคิดเห็น, รู้สึก, หรือประสบการณ์ของตนเองได้ เช่น:

1. "เมื่อเธอทำแบบนี้, เธอรู้สึกอย่างไร?"

   • การโปรโมทให้ลูกเปิดเผยความรู้สึกของตนเองในสถานการณ์ที่เกี่ยวข้อง.

2. "มีอะไรที่ทำให้เธอรู้สึกดีบ้าง?"

   • การสะท้อนความสำเร็จ หรือประสบการณ์ที่ดีของลูก เพื่อสร้างบรรยากาศที่บวก.

3. "ทำไมถึงเลือกที่จะทำแบบนี้?"

   • การให้ลูกมีโอกาสอธิบาย และสามารถตระหนักถึงเหตุผลของพฤติกรรมของตนเอง.

การใช้คำถามที่สนุกสนาน และเปิดโอกาสให้ลูกเล่าเรื่องเป็นทางเลือกที่ดี เพื่อสร้างการสื่อสารที่สามารถสร้างความเข้าใจ และสนับสนุนการพัฒนาของลูกได้ในทางที่เชื่อมั่น และสร้างสรรค์.

3. เธอโง่/เธอไม่ฉลาด

การตีตราว่าลูก "โง่" หรือ "ไม่ฉลาด" ทำให้ลูกเชื่อว่าความสามารถของตัวเองเปลี่ยนแปลงไม่ได้ จึงไม่อยากพยายามและเสียความมั่นใจ บางคนเก็บความรู้สึกอับอายไว้จนแสดงออกเป็นความหงุดหงิดหรือก้าวร้าว พ่อแม่ควรใช้น้ำเสียงที่ใจเย็น พูดช้า ๆ ชัด ๆ และพูดถึง "สิ่งที่ลูกทำ" แทนการตัดสิน "ตัวตนของลูก"

แทนที่จะใช้คำตำหนิที่ทำร้ายจิตใจ ลองพูดถึงงานที่ยากและชี้ให้เห็นทางที่ปรับปรุงได้ เช่น:

1. "มันดูยากแล้วนะ แต่ถ้ามีคำถาม หรืออะไรที่ไม่เข้าใจ ลองถามมานะ"

   • การส่งเสริมการแก้ไขปัญหา และการพัฒนาทักษะ.

2. "สิ่งนี้เป็นที่ยากสำหรับทุกคน แต่เราสามารถทำได้ด้วยความพยายาม"

   • การเน้นความพยายาม และความมุ่งมั่นที่สามารถพาไปสู่ความสำเร็จ.

3. "เราสามารถลองทำใหม่ หรือทดลองวิธีอื่นๆ ได้เสมอ"

   • การส่งเสริมที่จะลอง และการพัฒนาทักษะ.

4. "มีหลายทางที่เราสามารถแก้ไขได้ มีอะไรที่คิดว่าจะช่วยได้ไหม?"

   • การสร้างความรู้สึกของความมุ่งมั่นในการหาทางแก้ไข.

การใช้ภาษาที่สนับสนุน และให้กำลังใจจะช่วยสร้างสภาพแวดล้อมที่เต็มไปด้วยความเชื่อมั่นและความสามารถสูงขึ้นในลูกของคุณ.

บทความแนะนำ : วิธีสอนลูกอ่านหนังสือ ยังไงให้ได้ผล? เทคนิคนี้ช่วยได้

4. มันไม่สำคัญ

การลดค่าความรู้สึก หรือปัญหาที่ลูกกำลังเผชิญทำให้ลูกรู้สึกว่าสิ่งที่พวกเขารู้สึก หรือประสบปัญหานั้นไม่ได้รับความสนใจ หรือเข้าใจมากนัก สิ่งนี้สามารถทำให้ลูกรู้สึกเล็กน้อย หรือว่าความรู้สึกของพวกเขาไม่สำคัญ.

แทนที่จะปฏิเสธ หรือลดค่าปัญหา หรือความรู้สึกของลูก, พ่อแม่สามารถใช้วิธีที่สนับสนุน และเข้าใจต่อลูกได้ เช่น:

1. "ฉันเข้าใจว่าสิ่งนี้สำคัญกับเธอมาก เราจะพูดคุยเกี่ยวกับมันได้"

   • การแสดงความเข้าใจ และเสนอความสนใจในปัญหา หรือความรู้สึกของลูก.

2. "สิ่งนี้มีความสำคัญสำหรับเธอ และฉันอยากที่จะช่วยเสมอไปด้วย"

   • การแสดงความพร้อมที่จะร่วมมือในการแก้ไข หรือแก้ปัญหา.

3. "มีอะไรที่ฉันสามารถทำเพื่อช่วยเหลือเธอได้บ้าง?"

   • การแสดงความกระตือรือร้นที่จะเป็นส่วนหนึ่งของการช่วยเหลือ.

4. "บอกมาเถอะ ฉันจะฟัง"

   • การสร้างพื้นที่ให้ลูกสามารถแชร์ความรู้สึกหรือปัญหาได้อย่างเสรี.

การให้ความสนใจ และเข้าใจลูกทำให้พวกเขารู้สึกถูกใจ และเชื่อมั่นในการแบ่งปันความรู้สึก หรือปัญหาของตน. การสร้างบรรยากาศที่เปิดกว้าง และสนับสนุนจะช่วยเสริมสร้างความสัมพันธ์ที่ดีระหว่างคุณ และลูกของคุณ.

5. เธอทำไม่ได้

การต่อสู้กับความท้าทาย และการพัฒนาทักษะควรถูกส่งเสริม, ไม่ใช่การตัดสินว่าลูกทำไม่ได้.

นี่คือตัวอย่างวิธีที่คุณสามารถแสดงความสนับสนุน:

1. "ลองอีกครั้งนะ เราทุกคนต้องผ่านความท้าทาย"

   • การกระตุ้นให้ลูกมีความกล้าหาญ และพยายามอีกครั้ง.

2. "ไม่เป็นไรเลย เราสามารถเรียนรู้จากความผิดพลาด"

   • การส่งเสริมการเรียนรู้ และพัฒนาจากประสบการณ์ที่ลูกได้.

3. "ทำไม่ได้ตอนนี้ แต่เราสามารถฝึกฝน และพัฒนาทักษะนี้ได้"

   • การเน้นการพัฒนา และฝึกฝนเพื่อเตรียมพร้อมกับความท้าทายในอนาคต.

4. "เราทำไม่ได้ทุกอย่างในครั้งแรก การฝึกฝนเป็นสิ่งสำคัญ"

   • การบ่งบอกว่าความสำเร็จมักมาจากการพยายามอย่างต่อเนื่อง.

5. "มีอะไรที่ฉันสามารถช่วยเหลือเธอได้ไหม?"

   • การเสนอความช่วยเหลือ และการทำงานร่วมกันเพื่อเพิ่มโอกาสในการสำเร็จ.

การใช้ภาษาที่สนับสนุน และกระตุ้นให้ลูกมีความมั่นใจในการเผชิญหน้ากับความท้าทายมีผลบวกต่อพัฒนาการ และความเชื่อมั่นของลูกในตนเอง.

6. ทำไมไม่เก่งเหมือนพี่ (หรือเพื่อน) บ้าง?

การเปรียบเทียบลูกกับพี่น้อง ญาติ หรือเพื่อน อาจทำให้ลูกรู้สึกว่าพ่อแม่คาดหวังมากเกินไป และรักคนอื่นมากกว่า ทั้งยังทำให้เกิดความอิจฉาและการทะเลาะกันระหว่างพี่น้องได้ (อ่านเพิ่มเติม วิธีรับมือลูกทะเลาะกัน) นอกจากนี้, การเปรียบเทียบกันมักจะทำให้ลูกรู้สึกว่าตนเองไม่ดีพอหรือไม่ได้รับการยอมรับเป็นอย่างที่เป็นที่พอใจ.

สำหรับการสื่อสารที่สร้างสรรค์และสนับสนุน, ลองใช้คำพูดที่ส่งเสริมการเติบโตและการพัฒนาของลูก และทำให้ลูกเข้าใจถึงว่าความสำเร็จมาจากการพัฒนาทักษะและคุณลักษณะที่เป็นไปได้:

1. "เธอกำลังพัฒนาทักษะของเธออยู่ และมีสิ่งที่เธอทำได้ดี"

   • การเน้นความพัฒนาและความสามารถที่ลูกกำลังพัฒนา.

2. "มีลักษณะเฉพาะที่ทำให้เธอเป็นคนพิเศษ"

   • การเน้นคุณค่าและความเป็นส่วนตัวของลูก.

3. "เราทุกคนมีความแตกต่างกัน และเราสนับสนุนเธอที่จะเป็นตัวเอง"

   • การส่งเสริมความหลากหลายและความเป็นตัวตน.

4. "สิ่งที่เธอทำได้มีค่ามาก เราอยากให้เธอรู้สึกภูมิใจในตัวเอง"

   • การส่งเสริมความรู้สึกของความภูมิใจและความสำเร็จ.

การใช้ภาษาที่ส่งเสริมการเติบโตและการยอมรับความไม่เหมือนกันมีผลต่อการสร้างสภาพแวดล้อมที่สนับสนุนการพัฒนาของลูกของคุณ.

7. เธอต้องทำ...

การบังคับลูกให้ทำตามที่ผู้ปกครองต้องการอาจทำให้ลูกรู้สึกถูกควบคุมและขาดความอิสระในการตัดสินใจของตนเอง. การสนับสนุนการพัฒนาทักษะตัดสินใจและความรับผิดชอบของลูกมีความสำคัญ. นี่คือวิธีที่สามารถใช้ในการส่งเสริมความรับผิดชอบและการตัดสินใจของลูก:

1. "มีอะไรที่เธออยากทำหรือตัดสินใจเองได้ไหม?"

   • การให้ลูกมีโอกาสที่จะมีส่วนร่วมในการตัดสินใจ.

2. "เมื่อเธอต้องตัดสินใจ, ฉันพร้อมที่จะฟังและสนับสนุน"

   • การส่งเสริมการให้ลูกมีส่วนร่วมในการตัดสินใจและสร้างความเชื่อมั่น.

3. "ลองทำตามวิธีของเธอก่อน และเราสามารถพูดคุยเกี่ยวกับผลลัพธ์ต่อไป"

   • การส่งเสริมการทดลองและเรียนรู้จากประสบการณ์.

4. "เธอมีความสามารถในการตัดสินใจ และฉันมั่นใจว่าเธอจะทำได้"

   • การส่งเสริมความเชื่อมั่นในความสามารถของลูก.

5. "ฉันสนับสนุนเธอในทุกทางที่เธอตัดสินใจ"

   • การแสดงความสนับสนุนและความเข้าใจในการตัดสินใจของลูก.

การให้ลูกมีส่วนร่วมในการตัดสินใจและการสนับสนุนความรับผิดชอบของลูกสามารถช่วยสร้างสภาพแวดล้อมที่เชื่อมั่นและสนับสนุนในการเติบโตและพัฒนาของลูก.

8. อย่าไปทานนะ อ้วนแล้ว

การใช้ภาษาที่เกี่ยวกับลักษณะทางกายกับลูกอาจมีผลกระทบทางจิตใจ และทำให้ลูกรู้สึกไม่พึงพอใจต่อร่างกายของตนเอง ภาษาที่เกี่ยวกับน้ำหนัก หรือลักษณะภายนอกอื่นๆ อาจสร้างความไม่สบายใจ และช่วยทำให้ลูกรู้สึกว่าตนเองไม่เป็นไปตามมาตรฐาน หรือค่าความสวยงามที่สร้างขึ้นโดยสังคม.

แทนที่จะใช้ภาษาที่เกี่ยวข้องกับลักษณะทางกาย, ลองใช้วิธีการสนับสนุน และส่งเสริมทัศนคติที่เชื่อมโยงกับการรักษาสุขภาพที่ดี:

1. "อย่างไรก็ตาม มีอะไรที่เราสามารถทำเพื่อสุขภาพที่ดีได้ไหม?"

   • การให้แนวทางสนับสนุนเกี่ยวกับการรักษาสุขภาพที่ดี.

2. "เราทุกคนมีลักษณะทางกายที่ไม่เหมือนกัน และนั่นคือสิ่งที่ทำให้เราเป็นเรา"

   • การเน้นความหลากหลาย และการยอมรับความแตกต่าง.

3. "สุขภาพที่ดีสำคัญมากกว่ารูปลักษณ์ภายนอก"

   • การส่งเสริมความรับผิดชอบต่อสุขภาพ และความเป็นธรรมชาติ.

4. "เราสามารถให้ความสนใจในการดูแลสุขภาพที่ดี เช่นการทานอาหารที่มีประโยชน์ และการออกกำลังกาย"

   • การเสนอแนวทางที่สามารถทำให้รู้สึกดีต่อตัวเอง.

การใช้ภาษาที่สนับสนุนและส่งเสริมทัศนคติที่เชื่อมโยงกับสุขภาพที่ดี และความคิดเชิงบวกอาจช่วยสร้างสภาพแวดล้อมที่สนับสนุนการพัฒนาทางจิตใจ  และร่างกายของลูกได้.

9. ควรทำได้ดีกว่านี้

การใช้วลี "ควรทำได้ดีกว่านี้" อาจทำให้ลูกรู้สึกว่าพ่อแม่ไม่พึงพอใจในความพยายามของลูก หรือไม่เต็มใจต่อความสำเร็จที่มีอยู่. วลีแบบนี้อาจเป็นภาษาที่กดดัน และทำให้ลูกรู้สึกว่าตนเองไม่ได้รับการยอมรับ.

แทนที่จะใช้วลีที่เกี่ยวกับการควร, ลองใช้ภาษาที่สนับสนุน และกระตุ้น:

1. "ฉันเห็นความพยายามของเธอ และฉันภูมิใจในนั้น"

   • การแสดงความยอมรับ และการสนับสนุน.

2. "เธอกำลังพัฒนาทักษะของเธออยู่ และมีโอกาสในการเรียนรู้ และปรับปรุง"

   • การเน้นการพัฒนา  และความสามารถที่ยังมีโอกาสพัฒนาต่อไป.

3. "เราสามารถทำงานร่วมกันเพื่อทำให้ดีขึ้นได้"

   • การเสนอความช่วยเหลือ และการทำงานร่วมกัน.

4. "ทุกคนต้องเรียนรู้จากความผิดพลาด และฉันเชื่อในความสามารถของเธอในการปรับปรุง"

   • การเน้นการเรียนรู้จากประสบการณ์.

5. "ถ้าติดตรงไหน บอกได้นะ เดี๋ยวเราช่วยกันดู"

   • การแสดงความเชื่อมั่น และการสนับสนุนในการพัฒนาโดยไม่กดดัน.

การใช้ภาษาที่สนับสนุน และเชื่อมั่นในความสามารถของลูกสามารถช่วยสร้างบรรยากาศที่สนุกสนาน และกระตุ้นให้ลูกรู้สึกมีค่า และมีความสำเร็จในการพัฒนาของตนเอง.

10. ไม่เอาอีกแล้ว

การใช้วลี "ไม่เอาอีกแล้ว" สามารถทำให้ลูกรู้สึกว่าไม่มีโอกาสแก้ไขความผิดพลาด หรือปรับปรุงตนเอง. วลีแบบนี้ส่งผลให้ลูกรู้สึกว่ามีการปฏิเสธ และไม่มีโอกาสที่จะพัฒนา หรือปรับปรุง.

แทนที่จะใช้วลีที่ปิดโอกาสในการแก้ตัว, ลองใช้ภาษาที่สนับสนุน และเสนอโอกาสในการปรับปรุง:

1. "มีวิธีไหนที่เราสามารถทำให้ดีขึ้นได้นะ?"

   • การเสนอโอกาสในการพัฒนา  และการหาทางแก้ไข.

2. "เราสามารถทำการปรับปรุง และเรียนรู้จากความผิดพลาดนี้"

   • การเน้นความสำคัญของการเรียนรู้จากประสบการณ์.

3. "ลองทำอีกครั้ง และเราสามารถทำงานร่วมกันเพื่อปรับปรุง"

   • การแสดงความกระตือรือร้นในการทำงานร่วมกัน.

4. "ไม่เป็นไรเลย ทุกคนมีความผิดพลาด แต่สำคัญที่สุดคือการเรียนรู้จากนั้น"

   • การส่งเสริมทัศนคติที่เน้นการเรียนรู้.

5. "ฉันเชื่อว่าเธอสามารถแก้ไข และทำให้ดีขึ้น"

   • การแสดงความเชื่อมั่นในความสามารถของลูก.

การใช้ภาษาที่สนับสนุน และเสนอโอกาสในการปรับปรุงจะช่วยสร้างบรรยากาศที่สนุกสนาน และสนับสนุนการพัฒนาของลูกของคุณ.

ทำไมคำพูดเหล่านี้เสี่ยงทำให้ลูกก้าวร้าว

เด็กเรียนรู้วิธีจัดการอารมณ์และวิธีพูดกับผู้อื่นจากพ่อแม่เป็นหลัก เมื่อลูกถูกตะโกนใส่ ด่าทอ ประชดประชัน หรือถูกทำให้อับอายบ่อย ๆ ลูกจะซึมซับว่าการใช้คำพูดรุนแรงเป็นวิธีแก้ปัญหา และนำไปใช้กับพี่น้องหรือเพื่อน สมาคมกุมารแพทย์แห่งสหรัฐอเมริกา (AAP) ระบุว่าการลงโทษด้วยคำพูดที่รุนแรงหรือทำให้เด็กอับอาย ไม่ช่วยให้เด็กมีวินัย และสัมพันธ์กับปัญหาพฤติกรรมที่มากขึ้น (HealthyChildren.org) ส่วนองค์การอนามัยโลกถือว่าการทำร้ายจิตใจเด็กซ้ำ ๆ เป็นการกระทำรุนแรงต่อเด็กรูปแบบหนึ่ง (WHO)

นอกจากเลี่ยงคำพูดเหล่านี้แล้ว พ่อแม่ควรชมเมื่อลูกทำดี ตั้งกติกาที่ชัดเจน และเป็นแบบอย่างในการจัดการอารมณ์ หากเผลอพูดไม่ดีออกไป การขอโทษลูกก็เป็นการสอนที่ดี อ่านต่อเรื่อง การลงโทษด้วยการตีลูก และ วิธีคุยกับลูกเพื่อการสื่อสารเชิงบวก หากลูกก้าวร้าวรุนแรงหรือต่อเนื่อง ควรปรึกษากุมารแพทย์หรือจิตแพทย์เด็ก

สรุป

การสื่อสารกับลูกเป็นสิ่งสำคัญที่มีผลต่อพัฒนาและความเป็นอยู่ของเขาหรือเธอ. เพื่อสร้างสัมพันธ์ที่สร้างสรรค์และสนับสนุน, คำพูดของเรามีอิทธิพลมาก. นี่คือสรุปข้อความที่สามารถใช้เพื่อสื่อสารที่สนับสนุนและส่งเสริมพัฒนาการของลูก:

"การสื่อสารกับลูกคือประสิทธิภาพที่สุดเมื่อใช้ภาษาที่สร้างสรรค์ และสนับสนุน. เราควรหลีกเลี่ยงการเปรียบเทียบ, และใช้คำถามที่สนับสนุนการตั้งเป้าหมาย และแก้ไขปัญหา. การให้คำปรึกษาควรเน้นการพัฒนาและสนับสนุนการเรียนรู้ของลูก. เพียงทำให้ลูกรู้สึกมีค่าและสนุกสนานในการพัฒนาตนเอง. การส่งเสริมความรับผิดชอบ และให้โอกาสในการปรับปรุงช่วยสร้างบรรยากาศที่สนุกสนาน และสนับสนุนความเติบโตของลูก. ในขณะเดียวกัน, หลีกเลี่ยงภาษาที่เกี่ยวข้องกับลักษณะภายนอก และสนับสนุนสุขภาพที่ดี. ทั้งหมดนี้ร่วมกันสร้างพื้นที่สื่อสารที่สนับสนุน และกระตุ้นพัฒนาการบวกบางของลูกของเรา."

บทความแนะนำ : แชร์วิธี!! การสอนลูกควบคุมอารมณ์ รับมืออย่างไรดี ?